احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
959
دائرة المعارف گياه درمانى ايران
در مورد وجود اينگونه موجودات تحقيق كنيد ، خصوصا اگر قصد اردو زدن و گردش خارج از شهر و شنا داريد احتياطات لازم بر عليه آنها را به كار بريد . عوامل گزيدگى : انواع مارهاى سمى در سراسر زمين پراكندهاند اما در بريتانيا بيشتر از همه مار جعفرى يا افعى وجود دارد . عنكبوتهاى سمى در استراليا و قسمتهايى از آمريكا زندگى مىكنند ، براى مثال : عنكبوت بيوه سياه و عنكبوت منزوى قهوهاى در شمال آمريكا زندگى مىكنند ، درحالىكه استراليا وطن عنكبوت پشت سياه قيفى و عنكبوت پشت قرمز است . عقربهاى سمى در نقاط مختلف دنيا زندگى مىكنند ولى بيشتر در شمال آفريقا و جنوب آمريكا و هند . حيوانات دريايى سمى مثل ستارهى دريايى و شقايقها در اطراف سواحل بريتانيا يافت مىشوند و ماهىهاى سمى مثل عقرب ماهى و ماهى نيشدار در آبهاى گرم زندگى مىكنند . علايم گزيدگى : چنانچه مورد گزش يك مار سمى قرار گرفتهايد و هيچ اثرى از دندان مار زهردار ديده نمىشود ، هيچ سمى وارد بدن نشده و علامتى به وجود نمىآيد ، اما اگر زهر در زخم وجود داشته باشد ، علايم اوليه در اطراف محل نيش ظاهر شده و عبارتند از : - تورم و تغيير رنگ . - درد و احساس سوزش . سپس علايم بعدى در اثر گسترش سم ظاهر شده كه شامل : - پوست رنگپريده و تعريق . - گيجى . - سرانجام از دست دادن هوشيارى مىباشد . بدين طريق كه در اثر گزش فشار خون افت كرده و شوك ايجاد مىشود ، اعضاى عمدهاى تحت تأثير قرار گرفته و نارسايى تنفسى و نارسايى حاد قلبى رخ مىدهد . گزش بيشتر عقربها بسيار دردناك اما بدون خطر است ، بااينحال گزش عقرب بارك « 1 » كه در قسمتهايى از آمريكا زندگى مىكند علايم بيشترى ايجاد مىنمايد كه شامل : تعريق ، بىقرارى ، استفراغ و اسهال ، نامنظمى ضربان قلب و اسپاسم عضلانى است . گازگرفتگى عنكبوتهاى سمى مثل عنكبوت بيوه سياه موجب درد عضلانى منتشر ، تعريق ، سردرد و حتى گاهى منجر به شوك خواهد شد . گزش موجودات دريايى درد و تورم ايجاد مىكنند و گزش ستارهى دريايى موجب قرمزى ، خارش و تورم ناحيهى مبتلا نيز مىشود . ندرتا گزش اين موجودات اسهال ، تهوع و بىنظمى ضربان قلب ايجاد مىكنند . اقدامات مؤثر : اگر كسى مورد گزش مار يا عنكبوت قرار گرفت ابتدا بايد ناحيهى گزيده شده را لخت كرد تا در صورت تورم ، توسط لباس يا جواهرات محدوديتى رخ ندهد . شخص گزيده شده در صورت امكان نبايد حركت كند . كمكهاى اوليه را برايش انجام دهيد . اگر مورد گزش مار قرار گرفته باشد بايد شكل مار را به خاطر بسپارد تا در بيمارستان پزشك بهتر بتواند در مورد لزوم مصرف پادزهر تصميم بگيرد . تنها استفاده از كمپرس سرد بر روى زخم و تجويز ضد درد براى تسكين گزش اكثر عقربها كافى است . در گزش حيوانات دريايى با استفاده از حوله يا ماسه ، شاخكها و نيشهاى حيوان را پاك كنيد و با آب دريا ناحيهى مبتلا را شستشو دهيد ، سپس اقدامات درمانى انجام شود . جلوگيرى از گزشها و گزيدگىها شانس گزيدگىها يا گزشها در گردشهاى خارج از شهر با اقدامات زير كاهش مىيابد : * قبل از خروج از شهر از مواد دوركنندهى حشرات استفاده كنيد . * پيراهن آستين بلند و شلوار بلند بپوشيد و پيراهن را با كمربند محكم كرده و جوراب را روى شلوار
--> ( 1 ) . Bark